Su Arıtma Cihazları

Kategori: Su Arıtma Cihazları | 1

Su Arıtma Cihazı Nasıl Çalışır?

Su arıtma cihazlarının birçok farklı türü olmasına rağmen bu yazımda ülkemizde de yaygın bir şekilde kullanılan ve ters ozmoz yöntemiyle çalışan su arıtma cihazlarından bahsedeceğim. Ülkemizde su arıtma cihazı üreticilerinin ve hazır su tedarikçilerinin birtakım ticari kaygılar ile birbirlerini suçladığı ve rakip ürünleri kötülediği bir ortamda, her iki tercihinde olumlu ve olumsuz yönlerinden bahsedeceğim.

Sağlıklı İçme Suyunun Özellikleri Nelerdir?

Su arıtma cihazlarının ne oranda başarılı olduğunu anlayabilmek için öncelikli iyi bir içme suyunun sahip olması gereken özellikleri bilmemiz gerekiyor ki, arıtılmış suyun değerlerini bu değerler ile kıyaslayabilelim.

TDS (Toplam Çözünmüş Kadı Made Konsantrasyonu):

Suyun içinde çözünmüş olarak bulunan mineral ve iyonların konsantrasyonunu mg/L olarak gösterir. Hızlı TDS ölçümü için mg/L yerine ppm olarak iletkenlik değeri de ölçülebiliyor. (1 mg/L = 1 ppm). Dünya Sağlık Örgütü tarafından TDS değerinin 300 mg/L’ nin altında olması tavsiye edilmektedir. Saf suyun TDS değeri 0-5 mg/L dir ve insan vücudunun ihtiyaç duyduğu minarelleri içermediği için içilebilir nitelikte değildir. Üzerinde uzlaşılmış bir değer olmamakla birlikte çeşitli kaynaklarda ideal değerin 50-150 mg/L aralığında olduğu belirtilmektedir.

25 ppm altındaki sular sağlık açısından zararlı olmamakla birlikte, insan vücudunun ihtiyaç duyduğu mineralleri yeterli oranda barındırmadığı için tercih edilmemelidir.

PH:

PH, sudaki hidrojen iyonu konsantrasyonu ölçülerek bulunan ve suyun asidik mi yoksa alkali mi olduğunu gösteren 0-14 arasında bir değerdir. 7’nin altı asidik, 7’nin üzeri ise alkali olarak adlandırılır. Saf suyun PH değeri 7’dir. Aynı TDS gibi PH için de tavsiye edilen değerler ülkeden ülkeye değişmekte fakat genel olarak içme suları için 6,5 – 8,5 değer aralığı tavsiye edilmektedir.

Ters Ozmoz Su Arıtma Sistemleri

Ters ozmoz su arıtma cihazları genel olarak 5 – 9 aşamada filtreleme yaparlar.


1. Kaba Filtre(5 mikron):
 Gözle görülür boyuttaki kum, çamur, tortu gibi yabancı maddeleri sudan uzaklaştıran ve ilk sırada bulunan filtredir.

2. Aktif Karbon Filtre: (G. A. C. – Granular Activated Carbon): Şehir şebeke suyunda dezenfektan olarak kullanılan klorun ve organik kimyasalların arındırılması amacıyla kullanılır .

3. Blok Karbon Filtre: Klor, renk, tat ve koku veren eriyik gazlar, artıklar ve organik maddelerin arıtımı için kullanılır. Membran filtrenin ömrünü uzatır.

4. Membran Filtre (0,0005 mikron):  Bu aşama ters ozmoz filtreleme işleminin gerçekleştiği filtredir. Tüm zararlı bileşenler, ağır metaller, virüs ve bakteriler sudan uzaklaştırdığı gibi mineraller ve bazı yararlı bileşenler de sudan uzaklaştırılır. Membran filtre çıkışında suyun TDS değeri 5-10 ppm seviyelerine düşmekte ve saf suya yakın bir su elde edilmektedir. Membran filtre çalışma prensibinde atık su ile birlikte gözeneklerden geçemeyen maddeler de dışarı atılır. Atık su filtre yüzeyini yıkayarak tıkanması engeller. İlk 3 aşamada olduğu gibi filtrelenen maddeler filtre yüzeyinde toplanmaz.

Membran filtre sonrasında suyun TDS değerinin kaç ppm olacağı, şebeke suyunun ppm değerine ve membran filtreye bağlıdır. Yaklaşık olarak şebeke suyunun ppm değerini 90-95 %oranında azaltır. Örneğin Bursa Nilüfer’de yaklaşık 170 ppm olan şebeke suyu, Filmtek marka bir membran ile 5 ppm seviyesine düşmektedir.

5. Aşama ve Sonrası: İlk 4 aşamada filtreleme yapılarak sudaki bileşenler uzaklaştırılırken, 5. aşama ve sonrasında suya kaybettiği mineraller ve tat gibi özellikler geri kazandırılır. Fakat bu konuda ne kadar başarılı olduğunu yazımın devamında göreceğiz.

Sistemin Olumlu Olumsuz Yanları

Avantajları Neler?


Sudaki zararlı bileşenler: Ters ozmoz arıtma sonrasında sudaki arsenik, kurşun gibi zararlı maddelerin yanı sıra, bakteriler ve virüsler de sudan uzaklaştırılır. Bakteri ve virüslerin boyutu 0,2 – 1 mikron aralığındayken, membran filtrelerin gözenek genişliği yaklaşık olarak 0,0005 mikron genişliğindedir ve bakteriler/virüsler çok yüksek oranda filtrelenmektedir.

Kireç: Su, yumuşak ve kireçsiz hale gelir. Çaydanlıklarınız kireç tutmaz, ütü, oto cam suyu olarak kullanılabilir. Bu suyu kullandığınız cihazlarda (ütü, kahve makinası vs.) kireç oluşmaz ve kireç temizliği yapmanıza gerek kalmaz.

Tat, koku: Tat ve koku olarak lezzetli ve içimi yumuşak su elde edilir.

Konfor: Sürekli olarak musluğunuzda içmeye hazır su bulunmaktadır. Hazır su sipariş etmenize gerek kalmaz. Mutfağınızda yer kaplayan büyük damacanadan kurtulursunuz. Eve geldiğinizde suyun bitmiş olması sürpriziyle karşılaşmazsınız.

Maliyet: İlk yatırım maliyeti haricinde yıllık filtre maliyetiniz, damacana su maliyetine göre daha düşüktür.

 

Dezavantajları Neler?

Düşük Mineral Seviyesi: Ters ozmoz arıtma teknolojisinin en önemli dezavantajı sudaki zararlı bileşenlerin yanısıra, insan vücudunun ihtiyaç duyduğu kalsiyum, magnezyum gibi yararlı mineralleri de filtrelemesidir. Mineraller, sistemde bulunan mineral ve alkali filtreler tarafından belli oranda geri kazandırmasına rağmen, elde edilen suyun TDS değerinin çoğu su arıtma cihazı için 15-30 ppm seviyesinde olması, mineral geri kazanımının istenen seviyede (50-150 ppm) olmadığını göstermektedir.

Sadece Sürekli Kullanım için Uygun: Yazlıklar gibi uzun süre kapalı kalan evler için uygun değildir. Sağlıklı kullanım için sistemin aktif olarak kullanılıyor olması gerekmektedir.

Atık Su: Membran filtre çıkışında elde edilen arıtılmış su haricinde, bir miktar da atık su oluşmaktadır. Membran filtrenin çalışma prensibi gereği bu kaçınılmazdır. Pompalı cihazlarda atık oranı pompasızlara göre daha düşüktür.

Yoğun Kullanım: Tanktaki su boşalmaya başladıkça musluktan gelen su debisi azalır. Tankın tekrar dolması pompalı sistemlerde 20 dk, pompasız sistemlerde 45 dk kadar sürer. Bazı kullanıcılar büyük damacanaları doldurup işine yazlığına götürmek istediklerinde bu biraz zaman alacaktır.

Montaj: Musluğun monte edilebilmesi için mermerin veya evyenin delinmesi gerekmektedir. Kirada oturan kişiler ev sahibi ile problem yaşamamak için delme işlemi yapmak istemeyebiliyorlar. Bu durumda mutfak yerine banyo veya musluğun olduğu başka bir yere kurulması gerekmektedir. Ya da musluğun kapak iç yüzeyine takılması gerekmektedir.

Hileli Pazarlama Yöntemleri


Su arıtma cihazı satışı yapan firmalar düşük mineral seviyesi gibi ters ozmoz sistemlerin olumsuz yönlerinden bahsetmedikleri gibi, müşteriyi yanıltıcı bilgiler vererek ikna etmeye çalışmaktadırlar.

Elektroliz: Müşteriyi kandırmaya yönelik satış pazarlama yöntemlerinin başında elektroliz yer almakta. Çeşme suyu ve arıtılmış su elektroliz yapılarak çeşme suyunun içerisindeki çözünmüş maddelerin paslı bir görüntü elde etmesi sağlanmaktadır. Fakat bu paslı görüntü aslında çeşme suyunun hijyenik olmadığının değil, arıtılmış suyun mineral seviyesinin düşük olduğunun ispatıdır. Paslı bir su içiliyormuş izlenimi verilerek müşteriler ikna edilmeye çalışılmaktadır.

NSF ve WQA Sertifikası: Müşterilere sistemin NSF veya WQA sertifikasına sahip olduğu bilgisi verilmektedir ve bu sertifikaya sahip olmayan cihazların alınmaması gerektiği belirtilmektedir. Fakat nsf.org üzerinden yapılan sertifika sorgulamasında sadece İhlas markası, wqa.org üzerinden yapılan sorgulamada ise İhlas, A. O. Smith ve endüstriyel ürün satışı yapan 2 firma görünmektedir.[Mayıs,2020]. Su arıtma sistemi satışı yapan firmalar, sistemde bulunan bir filtrenin sertifikasını tüm sisteme aitmiş gibi göstermektedirler. Bazı firmaların ise filtreleri dahil hiçbir ürününde sertifika bulunmamaktadır. Tank, filtre gibi bileşenlerde ayrı ayrı güvenilir markalar seçilerek güvenilir bir cihazın çok daha uygun fiyatlara alınması mümkündür.

Paslanmaz Çelik Su Tankı: Müşterilere paslanmaz çelik veya metal su tanklarının daha sağlıklı olduğu söylenmekte ve çok daha yüksek fiyatlara satılmaktadır fakat aslında tanka dolan su resimde görüldüğü gibi polipropilen bir astar ile temas etmektedir. Yani paslanmaz çelik veya metal tanklar estetik haricinde bir avantaja sahip değildir.

Hangi Su Arıtma Cihazını Tercih Etmeliyim?

Marka:

Türkiyede farklı markalarla satılan sistemlerin tamamına yakını uzakdoğuda çeşitli tedarikçiler tarafından üretilen ürünler olup, ülkemizde üzerine marka etiketlerinin basılmasından ibarettir. Fiyatı makul olması şartıyla bu markalar tercih edilebilir fakat binlerce TL’lik fiyatlara satılan markalardan uzak durmak gerekir.

Önde gelen filtre markaları: Purtrex, Pentek, Omnipure, Dow Filmtec, Biocera, Matrikx ilk akla gelenler.

Su Tankı: Ülkemizde de rahatlıkla bulabileceğiniz PAE (Tankpac)firması, dünyadaki en büyük tank üreticilerindendir ve NSF sertifikasına sahiptir.

Pahalı markalara para vermek yerine bu ve benzeri markaları barındıran bir su arıtma cihazını gönül rahatlığıyla kullanabilirsiniz.

Pompalı mı, pompasız mı?

Tankın doldurulabilmesi için şebeke suyu basıncının 3 bar ve üzerinde olması gerekmektedir. 3 bar’ın altındaki basınçlarda tank tam olarak dolmayacaktır ve atık su miktarı artacaktır. Bu durumda pompalı bir sistem almak gerekmektedir.

Pompa çok sessiz çalışır ve sadece su kullanımı olduğunda kısa süreli devreye girer. Yaklışık 30 watt gücündedir ve kayda değer bir elektrik tüketimi yoktur.

3 bar şebeke suyu basıncı bulunmasına rağmen tankın daha hızlı dolması ve atık su miktarının azaltılması amacıyla yine pompalı sistemler tercih edilebilir.

Örneğin 3 bar şebeke basıncında 1 bardak arıtılmış su elde etmek için 4 bardak atık su oluşurken, basınç 6 bar’a yükseldiğinde atık su miktarı 2 bardak seviyelerine inmektedir. Atık su oranı membran markasına göre değişkenlik gösterebilir.

Açık Sistem mi, Kapalı Sistem mi?

Piyasada açık ve kapalı sistem olmak üzere 2 çeşit arıtma sistemi vardır. Fakat kapalı sistemlerin görüntü haricinde bir avantajı bulunmamaktadır. Genel farkları aşağıdaki gibidir.

Arıtılmış Suyun Diğer Kaynaklarla Karşılaştırılması

Hazır Sular:

Doğal kaynak sularının TDS değeri markadan markaya 25 ile 110 arasında değişmektedir. PH değerleri 6,5 ile 8,5 aralığında değişmektedir. Kalem tipi iletkenlik ölçüm cihazı ile yapılan ölçüm sonuçlarını ve şişede yazan PH değerlerini aşağıdaki tabloda bulabilirsiniz. Görüldüğü üzere doğal kaynak sularının TDS değerleri su arıtma cihazlarına göre daha yüksek seviyelerde.

Maden Suyu: 

Maden suyunun TDS değeri 1.500 – 2.000 seviyelerindedir.

Arıtılmış Su:

Su arıtma cihazından elde edilen suların TDS değerleri membran filtre sonrasında kullanılan filtrelerin kalitesine göre değişmektedir. Membran filtre sonrasında 5-10 ppm değerlerine düşen iletkenlik, 5. ve 6. filtre olarak kalitesiz filtreler kullanılması durumunda 10-15 ppm gibi değerlere ulaşabilmektedır. Pentek ve özellikle Biocera gibi markaların ürünleri ile TDS değerini 30-40 ppm seviyelerine çıkarabilirsiniz. Bu da membran filtre tarafından uzaklaştırılan minerallerin belirli oranda geri kazandırıldığını göstermektedir.

Sonuç olarak su arıtma cihazlarındaki en büyük problem olan düşük mineral seviyesini aşmak için, daha kaliteli filtreler kullanmak ve maden suyu takviyesi yapmak faydalı olabilir. Binlerce TL fiyat etiketi ile satılan markalardan uzak durarak, belirttiğim marka filtreleri barındıran bir sistem ile sağlıklı su elde edebiliriz.

  1. Mehmet

    Teşekkürler, gayet objektif ve açıklayıcı bir yazı olmuş.. Elinize sağlık..

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir